Boşanma ve Nafaka Rehberi
Boşanma davalarının en çekişmeli konusu olan nafaka, tarafların ekonomik geleceğini doğrudan etkiler. Türk Medeni Kanunu, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek tarafı ve özellikle çocukları korumak amacıyla nafaka kurumunu düzenlemiştir.
İştirak Nafakası (Çocuk İçin)
Velayeti almayan tarafın, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine katılmasıdır. Kamu düzenindendir, çocuk 18 yaşına gelene kadar devam eder.
Yoksulluk Nafakası (Eş İçin)
Boşanma ile yoksulluğa düşecek tarafa, kusuru daha ağır olmamak şartıyla ödenir. Süresiz olabilir ancak evlenme ile sona erer.
Nafaka Ne Kadar Çıkar?
Kanunda "maaşın şu kadarı nafakadır" diye bir oran yoktur. Hakim, somut olayın özelliklerine göre takdir hakkını kullanır. Ancak Yargıtay uygulamalarına göre şu kriterler belirleyicidir:
- Ödeme Gücü: Nafaka yükümlüsünün net geliri, serveti ve yaşam standardı.
- İhtiyaçlar: Nafaka alacak kişinin barınma, gıda, giyim giderleri.
- Çocuk Sayısı: Birden fazla çocuk varsa nafaka toplamı artar.
- Kusur Oranı: Yoksulluk nafakasında, nafaka isteyen eşin "ağır kusurlu" olmaması gerekir.
Tedbir Nafakası ve Yardım Nafakası
Tedbir nafakası boşanma davası devam ederken geçici olarak hâkim tarafından takdir edilir; dava bitince kalıcı nafakaya dönüşür veya kalkar. Yardım nafakası TMK 364-365 kapsamında üstsoy-altsoy ve kardeşler arasında geçerli; boşanma ile ilgili değildir. Yardım nafakası için yoksulluk ve yardım edebilme imkânı şarttır. Bu hesaplayıcı iştirak ve yoksulluk nafakasına odaklanır. Boşanma davasında taraflar nafaka talebinde bulunur; hakim somut delillere göre karar verir. Gelir belgesi, kira, çocuk giderleri dikkate alınır. Nafaka kararı kesinleşince icra edilebilir. Bu araç ortalama Yargıtay kararlarına dayalı tahmin verir; her dosya farklıdır. Nafaka değişiklik davası koşullar değişince açılabilir; artış veya azalış talep edilebilir. Nafaka alan taraf çalışmaya başlarsa yükümlü azaltma davası açabilir. Çocuk velayet değişirse nafaka yönü de değişir. Bu hesaplayıcı bilgilendirme amaçlıdır; avukata danışın. Nafaka indeksi yükselince artış davası açılabilir. Boşanma protokolünde nafaka sabit veya oransal belirlenebilir. Velayet değişirse nafaka yükümlüsü velayeti alan tarafa döner. Bu araç tahmini aralık verir; kesin tutar hakim takdirine bağlıdır. Ücretsiz; mobil uyumludur. İştirak nafakası çocuk 18 yaşına kadar. Yoksulluk nafakası evlenmeyle sona erer. Nafaka artışı ÜFE oranında talep edilebilir. Tazyik hapsi borç ödenince düşer. İcra takibi nafaka için açılabilir. Maaş haczi nafakada 1/4 sınırına tabi değildir. Bu hesaplayıcı gelir ve çocuk sayısına göre tahmin verir. Avukata danışın. Ücretsiz araçtır. Vekalet ücreti ve hukuki süre hesaplayıcıları ile birlikte kullanılabilir.
Hangi Durumlarda Nafaka Bağlanmaz?
- Nafaka isteyen eş, diğer eşten daha fazla gelire sahipse.
- Taraflar boşanmada eşit kusurlu ise (bazı Yargıtay kararlarına göre).
- Nafaka isteyen eş ağır kusurlu ise (örn: zinadan dolayı boşanma).
- Nafaka isteyennin düzenli ve yeterli bir geliri, mal varlığı varsa.
Nafaka Artış Oranı (ÜFE)
Mahkemeler, nafakanın enflasyon karşısında erimemesi için genellikle "her yıl ÜFE (Üretici Fiyat Endeksi) oranında artırılmasına" karar verir. Eğer kararda artış oranı belirtilmemişse, ayrı bir "nafaka artırım davası" açılması gerekir.
Nafaka Ödeme ve İcra
Nafaka aylık veya toptan ödenebilir; genellikle aylık tercih edilir. Ödeme yapılmazsa alacaklı icra takibi açar; nafaka borcu icra dosyasına geçer. Maaş haczi uygulanır; nafaka maaşın 1/4 sınırına tabi değildir; tamamına yakını kesilebilir. Tazyik hapsi için borçlu 3 aya kadar hapse atılabilir; borç ödenince serbest kalır.
Anlaşmalı Boşanma ve Protokol
Taraflar anlaşmalı boşanıyorsa, nafaka miktarını ve artış şartlarını serbestçe belirleyip bir protokole bağlayabilirler. Hakim, protokoldeki şartları çocuğun ve tarafların menfaatine uygun bulursa onaylar. Protokolle belirlenen nafaka miktarı, dava ile belirlenenden daha esnek olabilir.
Özet ve Pratik Kullanım
Gelir ve çocuk sayısını girin; hesapla butonuna basın. İştirak ve yoksulluk nafakası tahmini gösterilir. Bu araç bilgilendirme amaçlıdır; kesin tutar hakim takdirine bağlıdır. Nafaka borcu için icra takibi açılır; tazyik hapsi cezası uygulanabilir. ÜFE artışı her yıl dava ile talep edilebilir.
Anlaşmalı boşanmada taraflar protokol ile nafakayı belirleyebilir; hakim onayı gerekir. Velayet değişirse nafaka yükümlüsü de değişir. Bu hesaplayıcı Yargıtay içtihatlarına dayalı tahmin sunar; avukata danışın. Çocuk 18 yaşına gelince iştirak nafakası sona erer; yükseköğretimde devam edebilir. Yoksulluk nafakası evlenmeyle biter; nafaka alan taraf yeniden evlenirse ödeme durur. Nafaka artış davası her yıl açılabilir; ÜFE oranında artış talep edilir. Bu araç bilgilendirme amaçlıdır; yasal danışmanlık yerine geçmez.
Sıkça Sorulan Sorular
Nafaka borcu için hapis cezası var mı?
Evet. Nafaka borcunu ödemeyen borçlu hakkında, alacaklının İcra Ceza Mahkemesi'ne şikayeti üzerine 3 aya kadar tazyik hapsi verilebilir. Bu hapis cezası, borç ödendiği anda düşer.
Asgari ücretli ne kadar nafaka öder?
Asgari ücretli birisi için de nafaka bağlanır, ancak miktar daha düşük tutulur. Hakim, asgari ücretlinin geçimini sağlayabileceği miktarı ayırdıktan sonra kalanı nafaka olarak tayin eder.
Geçmişe dönük nafaka isteyebilir miyim?
Boşanma davası tarihinden itibaren biriken nafakalar (tedbir nafakası) icra yoluyla istenebilir. Ancak dava açılmadan önceki dönem için geriye dönük nafaka istenemez (Yardım nafakası hariç).
Nafaka süresiz mi verilir?
İştirak nafakası çocuk 18 yaşına gelene kadar devam eder; yükseköğretimde hakim takdiriyle uzatılabilir. Yoksulluk nafakası ise Anayasa Mahkemesi iptal etmediği için süresiz olabilir; evlenmeyle veya yeni gelirle sona erebilir. Bu araç tahmini sunar; kesin karar mahkemeye aittir. Ücretsiz bilgilendirme amaçlıdır. Avukata danışarak kesin karar alın. Vekalet ücreti ve hukuki süre hesaplayıcıları ile birlikte kullanılabilir. Ücretsiz ve mobil uyumlu araçtır.