Son hızlar hangi iki kuraldan bulunur?
Momentumun korunumu m1·u1 + m2·u2 = m1·v1 + m2·v2 denklemini, kinetik enerjinin korunumu da ikinci bir denklemi verir. İki bilinmeyenli bu sistem çözülünce v1 = ((m1 − m2)·u1 + 2·m2·u2) / (m1 + m2) formülü elde edilir; v2 benzer biçimde bulunur.
Örnekte momentum önce 2 × 3 = 6 kg·m/s, sonra 2 × 1 + 1 × 4 = 6 kg·m/s’dir. Kinetik enerji önce 9 J, sonra 1 + 8 = 9 J’dür; ikisi de korunmuştur.
Kütleler eşitse ne olur?
Eşit kütleli iki cisim merkezden tam elastik çarpışırsa hızlarını değiş tokuş eder. Bilardoda duran topa düz vuran top durur, vurulan top ilk topun hızıyla yola çıkar. Newton beşiğindeki bilyelerin davranışı da bundan kaynaklanır.
Kütle farkı büyükse sonuç nasıl değişir?
Ağır cisim hafif cisme çarptığında yavaşlamadan yoluna devam eder; hafif cisim ağır cismin hızının neredeyse iki katıyla fırlar. Hafif bir top duvara ya da yere çarptığında ise hemen hemen aynı hızla geri seker, çünkü karşısındaki kütle çok büyüktür.
Gerçek çarpışmalar ne kadar elastiktir?
Atom altı parçacıklar ve sert bilyeler elastiğe yakın çarpışır. Araba kazaları gibi gündelik çarpışmalarda enerjinin bir kısmı ısıya, sese ve şekil bozulmasına gider. Bu durumda restitüsyon katsayısını içeren hesap daha gerçekçi sonuç verir.
Sık sorulan sorular
Hız yönleri nasıl girilir?
Bir yön pozitif seçilir; ters yönde giden cismin hızı negatif yazılır.
Son hız negatif çıkarsa ne demektir?
Negatif hız, cismin çarpışmadan sonra ilk hareket yönünün tersine, yani geri döndüğünü gösterir.
Eğik çarpışmalarda bu formül kullanılır mı?
Hayır. Hesap merkezi, tek boyutlu çarpışma içindir.